Vai trò của thông tim trong dự báo kết quả phẫu thuật Fontan - Hồ Huỳnh Quang Trí; Lê Thế Cường; Phạm Hữu Minh Nhựt (Tạp chí Tim mạch học Việt Nam, 2023)
Đặt vấn đề: Ở người bệnh tim bẩm sinh với một tâm thất chức năng, phẫu thuật Fontan được thực hiện nhằm dẫn toàn bộ máu tĩnh mạch hệ thống lên phổi một cách thụ động để cải thiện tình trạng tím và sửa chữa một cách gần bình thường sinh lý của hệ tuần hoàn. Mục tiêu nghiên cứu là đánh giá vai trò của thông tim trước mổ trong dự báo kết quả của phẫu thuật này tại Viện Tim TP. Hồ Chí Minh. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: :Nghiên cứu quan sát trên những bệnh nhân được phẫu thuật Fontan tại Viện Tim từ tháng 1/2017 đến tháng 9/2019. Các thông số được thu thập khi thông tim gồm áp lực trung bình trong động mạch phổi và chỉ số Nakata. Biến cố kết cục chính là tử vong trong 30 ngày hoặc phải nằm hồi sức kéo dài hơn 4 ngày liên quan với các rối loạn huyết động - hô hấp sau mổ. Kết quả: Có 83 bệnh nhân gồm 40 nam và 43 nữ, tuổi trung vị 8 (min 3 tuổi; max 41 tuổi). Tất cả đều đã được phẫu thuật Glenn trước đó. Áp lực trung bình trong động mạch phổi trước mổ là 12,0 ± 2,9 mmHg (min 1 mmHg; max 16 mmHg). Chỉ số Nakata trung bình là 261,6 ± 89,8 mm2/m2 (min 92 mm2/m2; max 544,5 mm2/m2). 26 bệnh nhân (31,3%) có hở van nhĩ thất nặng phải sửa van kèm theo. Có 5 ca tử vong trong 30 ngày. 49 bệnh nhân (59%) hoặc chết trong 30 ngày hoặc phải nằm hồi sức kéo dài hơn 4 ngày. Phân tích bằng hồi qui logistic đa biến cho thấy chỉ số Nakata nhỏ hơn 220 mm2/m2 có liên quan với chết hoặc phải nằm hồi sức kéo dài (OR 5,022; KTC 95% 1,659 -15,204; P = 0,004). Kết luận:Kích thước động mạch phổi thể hiện qua chỉ số Nakata có liên quan với diễn tiến hậu phẫu sớm sau phẫu thuật Fontan. Cần tính toán chỉ số Nakata khi thực hiện thông tim trước mổ. Từ khóa:Tim một tâm thất chức năng; Phẫu thuật Fontan; Chỉ số Nakata.